A
Biblioteca de Intervención Social / Didáctica da editorial Galaxia,
de Vigo, que xa nos ten ofrecido nos últimos tempos achegas moi
interesantes sobre prexuízos lingüísticos (Núñez Singala),
lectura e creación poética nas aulas (Antonio García Teijeiro),
dificultades de aprendizaxe (Silvia Caride López), trastornos da
conduta alimentaria (José Luís Iglesias Diz) e educación emocional
(Julia Fernández Rodríguez), tirou do prelo en datas recentes o seu
sexto volume, Máis aló do azul e do rosa, que leva o
subtítulo de “Como previr a desigualdade de xénero e a violencia
machista desde a familia”.
A
súa autora é Ana Torres Jack, licenciada en Psicoloxía,
Orientadora e colaboradora habitual do suplemento La Voz de la
Escuela do diario coruñés La Voz de Galicia e mais da
web educativa da Fundación Barrié de la Maza.
Nas
arredor de cen páxinas de que consta o volume, afróntase a non
doada tarefa de explicar de maneira clara, con estilo divulgativo e
sen renunciar ao rigor todas as vertentes que importan na cabal
comprensión desa lacra social que padecemos denominada “violencia
machista” e no recoñecemento das súas mil e unha manifestacións
concretas, desde as máis evidentes ata as máis subtís ou
agochadas. Para mellor abordar este fenómeno complexo, a autora
organiza as súas exposicións en cinco grandes apartados, precedidos
dunha breve presentación.
O
primeiro está reservado para expoñer e debullar as nocións,
conceptos e datos básicos sobre a desigualdade de xénero na nosa
sociedade, dando ademais oportunas pinceladas estatísticas: os tipos
e ciclos da violencia machista, os perfís dos maltratadores, as
consecuencias nas vítimas e na proxenie das vítimas, os
micromachismos na vida cotiá, etc. No segundo apartado ofrece sete
claves básicas para, desde o ámbito das familias, contribuír a
desterrar o machismo. Esas sete claves son coeducar,
corresponsabilizar, ofrecer xoguetes non sexistas, favorecer a
práctica de deportes sen estereotipos, aprender a exercitar o
pensamento crítico, educar emocionalmente na procura do
empoderamento e a asertividade e ofrecer unha boa (in)formación
afectivo-sexual.
Un
terceiro apartado deste libro céntrase na figura dos fillos e fillas
dos maltratadores e nas consecuencias de todo tipo que padecen por
tal motivo, mentres que no cuarto apartado reflexiónase sobre os
modelos de amor e sobre os prexuízos que inciden de maneira moi
especial sobre as persoas adolescentes. Lúcido e útil resulta neste
caso o “contraargumentario” que a autora ofrece a toda unha serie
de aseveracións prexuizosas ou malintencionadas en materia de xénero
que teñen por desgraza grande circulación social aínda, como son,
por exemplo, a culpabilización da muller vítima de maltrato (“algo
faría”, “provocouno”...), a difusión da etiqueta de
“feminazi“ para as mulleres que loitan coherentemente polos seus
dereitos ou as posicións de presunta equidistancia (“nin machista
nin feminista”). Ofrécese, asemade, unha batería de indicios e
consellos para detectar e axudar, respectivamente, adolescentes que
poidan estar sendo vítimas de maltrato.
No
quinto e derradeiro apartado do libro, que retoma e sintetiza ideas
expostas xa no segundo, a autora explica os dez puntos básicos que
unha familia debería cumprir se de verdade quere educar en igualdade
e contribuír así a desterrar a violencia machista da sociedade.
Estamos certos de que a lectura e difusión desta obra pode servir de
moita axuda e clarificación neste sentido.
[Publicado orixinalmente no oitavo número da revista do STEG Aulas Libres]
